Dòng thời gian pháp luật và những gì đã thay đổi năm 2026

·

Luật SHTT 2005 đã qua bốn lần sửa đổi. Lần gần nhất có hiệu lực 01/4/2026 khiến phần lớn tài liệu hướng dẫn trên mạng trở nên lỗi thời.

Nếu bạn chỉ đọc một mục trong trang này trước khi tra cứu ở nơi khác, hãy đọc mục này. Khung pháp luật sở hữu trí tuệ Việt Nam vừa trải qua đợt thay đổi lớn nhất kể từ 2005, và phần lớn bài viết hướng dẫn đang lưu hành trên internet vẫn trích số liệu của khung cũ.

Dòng thời gian

Năm Văn bản Ý nghĩa
2005 Luật SHTT số 50/2005/QH11 Đạo luật gốc, có hiệu lực 01/7/2006
2009 Luật số 36/2009/QH12 Sửa đổi để đáp ứng cam kết WTO
2019 Luật số 42/2019/QH14 Sửa đổi để thi hành CPTPP
2022 Luật số 07/2022/QH15 Bổ sung nhãn hiệu âm thanh, làm rõ giới hạn và ngoại lệ, chuẩn bị thi hành WCT/WPPT
2025 Luật số 131/2025/QH15 Ban hành 10/12/2025, hiệu lực 01/4/2026

Bốn lần sửa đổi có nghĩa là bản Luật SHTT 2005 gốc gần như không còn dùng được để tra cứu trực tiếp. Hãy dùng Văn bản hợp nhất 67/VBHN-VPQH thay vì bản 2005.

Luật số 131/2025/QH15 đổi những gì

Bốn nhóm nội dung nổi bật:

Trí tuệ nhân tạo. Hệ thống AI không phải chủ thể quyền sở hữu trí tuệ. Sản phẩm do AI tạo ra hoàn toàn tự động, không có sự tham gia của con người, không được bảo hộ như tác phẩm hay sáng chế. Nhưng khi con người dùng AI như công cụ và có đóng góp sáng tạo đáng kể — ý tưởng, chỉ đạo, lựa chọn, chỉnh sửa kết quả — thì có thể được công nhận là tác giả hoặc tác giả sáng chế. Luật cũng đặt khuôn khổ cho việc sử dụng dữ liệu huấn luyện AI.

Chuyển đổi số thủ tục. Cải cách thủ tục hành chính và số hoá hoạt động sở hữu trí tuệ, kéo theo Thông tư 10/2026/TT-BKHCN quy định lại yêu cầu về tài liệu đơn và quy định ngôn ngữ.

Rút ngắn thời hạn thẩm định. Thẩm định nội dung đơn nhãn hiệu giảm từ 09 tháng xuống 05 tháng; đơn sáng chế còn không quá 07 tháng kể từ ngày công bố. Bổ sung thủ tục thẩm định nội dung nhanh tại Điều 14a Nghị định 65/2023 (đã sửa đổi), có thể rút thời gian xét nhãn hiệu xuống khoảng 03 tháng.

Thực thi trên môi trường số. Bổ sung chế tài và biện pháp dân sự với hành vi xâm phạm trên môi trường số, quy định rõ trách nhiệm của chủ quản nền tảng số, và nâng mức bồi thường thiệt hại theo luật định.

Các văn bản dưới luật đi kèm

Sau khi luật có hiệu lực, một loạt nghị định và thông tư được ban hành để thi hành:

Nghĩa là để tra cứu một quy định về sở hữu công nghiệp năm 2026, bạn phải đọc Nghị định 65/2023 cùng với hai nghị định sửa đổi của nó. Đây là lý do mục Văn bản pháp luật trên trang này ghi rõ quan hệ sửa đổi giữa các văn bản.

Một thay đổi về phí đáng chú ý

Không nằm trong Luật SHTT nhưng ảnh hưởng trực tiếp tới túi tiền: Thông tư 64/2025/TT-BTC giảm 50% mức thu phí sở hữu công nghiệp, áp dụng từ 01/7/2025 đến hết 31/12/2026. Ngoài ra, nộp hồ sơ qua ứng dụng VNeID được miễn lệ phí nộp đơn và lệ phí cấp văn bằng bảo hộ trong giai đoạn 01/4/2026 – 31/12/2026.

Nếu bạn đang cân nhắc thời điểm nộp đơn nhãn hiệu hay sáng chế, đây là yếu tố đáng đưa vào tính toán — mức thu dự kiến trở lại theo Thông tư 263/2016/TT-BTC từ 01/01/2027 nếu chính sách không được gia hạn.

Cách tự kiểm chứng một con số bạn đọc được ở nơi khác

  1. Xem bài viết đó ghi ngày đăng là khi nào. Bài trước tháng 4/2026 nhiều khả năng dùng số liệu cũ.
  2. Tìm số hiệu văn bản mà bài viết dẫn. Nếu chỉ dẫn "Luật SHTT" chung chung mà không nói bản hợp nhất nào thì nên nghi ngờ.
  3. Đối chiếu trên vanban.chinhphu.vn hoặc mục Văn bản pháp luật của trang này.

Văn bản được dẫn

Nguồn dẫn