# Chuyển nhượng và chuyển quyền sử dụng

Source: https://luatbanquyen.com/quyen-tac-gia/chuyen-nhuong-va-li-xang · Cập nhật: 2026-08-17 · Rà soát: 2026-08-17

Bán đứt hay cho thuê — hai loại hợp đồng khác nhau về bản chất, và những điều khoản mà hợp đồng nào cũng nên có.

Có hai cách để người khác được dùng tác phẩm của bạn một cách hợp pháp, và chúng khác nhau về bản chất chứ không chỉ về mức độ.

## Chuyển nhượng: bán đứt

Chủ sở hữu chuyển giao hẳn quyền sở hữu quyền tài sản cho bên nhận. Sau khi chuyển nhượng, bạn không còn là chủ sở hữu và không được tự mình khai thác tác phẩm nữa, trừ khi hợp đồng cho phép.

Giới hạn tuyệt đối: **quyền nhân thân không chuyển nhượng được**, trừ quyền công bố tác phẩm. Dù hợp đồng viết "chuyển giao toàn bộ quyền tác giả" thì tác giả vẫn giữ quyền đứng tên và quyền bảo vệ sự toàn vẹn của tác phẩm.

Nếu tác phẩm thuộc sở hữu chung, việc chuyển nhượng cần sự đồng ý của tất cả các đồng chủ sở hữu. Trường hợp tác phẩm có các phần riêng biệt tách ra sử dụng độc lập được thì mỗi chủ sở hữu có thể chuyển nhượng phần của mình.

## Chuyển quyền sử dụng (li-xăng): cho thuê

Chủ sở hữu cho phép bên khác sử dụng trong phạm vi, thời hạn và lãnh thổ thoả thuận, nhưng vẫn giữ quyền sở hữu. Đây là hình thức phổ biến hơn nhiều trong thực tế thương mại.

Ba biến thể theo mức độ độc quyền:

- **Độc quyền**: chỉ bên nhận được sử dụng; ngay cả chủ sở hữu cũng không được tự sử dụng trong phạm vi đã cấp.
- **Không độc quyền**: chủ sở hữu vẫn được sử dụng và vẫn được cấp phép cho bên thứ ba khác.
- **Thứ cấp**: bên nhận li-xăng được cấp lại cho bên thứ ba — chỉ khi hợp đồng gốc cho phép.

## Hợp đồng nên có gì

Cả hai loại hợp đồng đều phải lập thành văn bản. Những điều khoản mà thiếu là gần như chắc chắn sẽ tranh chấp:

**Xác định chính xác tác phẩm.** Tên, mô tả, phiên bản, định dạng tệp. "Bộ nhận diện thương hiệu" là mô tả quá rộng để thi hành.

**Liệt kê cụ thể quyền được chuyển giao.** Đừng viết "toàn bộ quyền". Hãy liệt kê: sao chép, phân phối, truyền đạt tới công chúng, làm tác phẩm phái sinh. Nếu bên nhận cần quyền sửa đổi tác phẩm để dùng cho mục đích khác, quyền làm tác phẩm phái sinh phải được nêu rõ.

**Phạm vi lãnh thổ và thời hạn.** Với li-xăng, không ghi thời hạn thì rất dễ tranh chấp về việc hợp đồng còn hiệu lực hay không.

**Giá và phương thức thanh toán**, kèm điều kiện chuyển giao quyền. Thực tiễn tốt là gắn thời điểm chuyển quyền với thời điểm thanh toán đủ.

**Cam đoan không xâm phạm quyền của bên thứ ba.** Bên giao cam kết tác phẩm là do mình sáng tạo hoặc mình có quyền định đoạt, và chịu trách nhiệm nếu có bên thứ ba khiếu nại.

**Bàn giao tệp gốc.** Điều khoản đơn giản nhưng bị bỏ quên nhiều nhất. Sở hữu quyền mà không có file nguồn thì giá trị thực tế giảm mạnh.

**Phạm vi chỉnh sửa được phép.** Vì quyền bảo vệ sự toàn vẹn tác phẩm không chuyển nhượng được, hãy thoả thuận trước rằng tác giả đồng ý với những dạng chỉnh sửa nào.

## Tổ chức đại diện tập thể

Với một số lĩnh vực, đặc biệt là âm nhạc, việc cấp phép thường không diễn ra trực tiếp giữa hai bên mà qua tổ chức đại diện tập thể quyền tác giả. Ở Việt Nam, tổ chức lớn nhất trong lĩnh vực âm nhạc là VCPMC. Các tổ chức này cấp phép sử dụng, thu và phân phối tiền bản quyền thay cho hội viên.

Đây là lý do nhiều nền tảng trực tuyến có thể phát nhạc hợp pháp mà không cần đàm phán với từng nhạc sĩ — và cũng là lý do một quán cà phê bật nhạc vẫn có nghĩa vụ về bản quyền dù không tự mình sao chép gì cả.

## Văn bản được dẫn

- [Văn bản hợp nhất 67/VBHN-VPQH Luật Sở hữu trí tuệ](/van-ban-phap-luat/67-vbhn-vpqh) — Còn hiệu lực

## Nguồn dẫn

- [Điều 45–48 Luật SHTT — chuyển nhượng và chuyển quyền sử dụng quyền tác giả — Điều 45–48](https://thuvienphapluat.vn/van-ban/So-huu-tri-tue/Van-ban-hop-nhat-67-VBHN-VPQH-2026-Luat-So-huu-tri-tue-700846.aspx) (67/VBHN-VPQH)

- Bài trước: [Khi nào được dùng tác phẩm mà không cần xin phép](/quyen-tac-gia/gioi-han-va-ngoai-le)

---

Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn pháp lý cho vụ việc cụ thể.
