# Đăng ký sáng chế / giải pháp hữu ích

Source: https://luatbanquyen.com/huong-dan/dang-ky-sang-che · Cập nhật: 2026-08-17

Sáng chế theo nguyên tắc nộp đơn đầu tiên: ai nộp trước được xét trước, bất kể ai nghĩ ra trước. Bộc lộ công khai giải pháp trước khi nộp đơn có thể làm mất tính mới và huỷ hoại toàn bộ khả năng bảo hộ.

- **Cơ quan có thẩm quyền:** Cục Sở hữu trí tuệ — Bộ Khoa học và Công nghệ

## Các bước thực hiện

| # | Các bước thực hiện | Nội dung | Thời gian | Căn cứ pháp lý |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | Tra cứu tình trạng kỹ thuật trước khi nộp (Tuỳ trường hợp) | Tra trên PATENTSCOPE, Google Patents và cơ sở dữ liệu của Cục Sở hữu trí tuệ. Một giờ tra cứu có thể tiết kiệm nhiều triệu đồng phí thẩm định cho một đơn chắc chắn bị từ chối. | 1–4 tuần |  |
| 2 | Soạn bản mô tả và yêu cầu bảo hộ | Yêu cầu bảo hộ (claims) là phần quyết định phạm vi độc quyền. Viết quá rộng thì bị từ chối, quá hẹp thì đối thủ dễ dàng đi vòng. Đây là lý do chính người ta thuê đại diện sở hữu công nghiệp. | 2–8 tuần | Điều 102 Luật SHTT; Thông tư 10/2026/TT-BKHCN |
| 3 | Nộp đơn và các khoản phí |  | 1 ngày |  |
| 4 | Thẩm định hình thức | Kiểm tra tính hợp lệ của đơn về mặt hình thức, phân loại sáng chế quốc tế (IPC). | 1 tháng kể từ ngày nộp đơn hợp lệ | Điều 119 Luật SHTT |
| 5 | Công bố đơn | Từ thời điểm công bố, nội dung sáng chế trở thành công khai. Đây cũng là mốc bắt đầu quyền tạm thời đối với sáng chế. | Theo quy định về công bố đơn | Điều 110 Luật SHTT |
| 6 | Yêu cầu thẩm định nội dung | Đơn không được thẩm định nội dung nếu không có yêu cầu và không nộp phí trong thời hạn luật định. Bỏ lỡ mốc này đồng nghĩa đơn bị coi như rút bỏ. | Trong thời hạn luật định kể từ ngày công bố | Điều 113 Luật SHTT |
| 7 | Thẩm định nội dung | Đánh giá tính mới, trình độ sáng tạo và khả năng áp dụng công nghiệp. Từ 01/4/2026, thời hạn thẩm định nội dung được rút ngắn còn không quá 07 tháng kể từ ngày công bố đơn; đơn đủ điều kiện có thể xin thẩm định nhanh theo Điều 14a Nghị định 65/2023 (đã sửa đổi). | Không quá 07 tháng kể từ ngày công bố đơn | Luật số 131/2025/QH15; Nghị định 100/2026/NĐ-CP; Thông tư 10/2026/TT-BKHCN |
| 8 | Cấp Bằng độc quyền sáng chế | Sau khi nộp lệ phí cấp văn bằng, đăng bạ và công bố quyết định cấp. Từ đây phải theo dõi phí duy trì hiệu lực hằng năm. | Theo thông báo cấp văn bằng |  |

## Hồ sơ cần chuẩn bị

| Hồ sơ cần chuẩn bị | Bắt buộc | Lưu ý |
| --- | --- | --- |
| Tờ khai đăng ký sáng chế theo mẫu | Bắt buộc |  |
| Bản mô tả sáng chế | Bắt buộc | Gồm phần mô tả, yêu cầu bảo hộ và hình vẽ (nếu có). |
| Bản tóm tắt sáng chế | Bắt buộc | Không quá 150 từ, mô tả bản chất giải pháp. |
| Giấy uỷ quyền cho đại diện sở hữu công nghiệp | Tuỳ trường hợp |  |
| Tài liệu chứng minh quyền ưu tiên | Tuỳ trường hợp | Cần khi yêu cầu hưởng quyền ưu tiên theo Công ước Paris hoặc đơn PCT. |
| Tài liệu chứng minh quyền đăng ký | Tuỳ trường hợp | Khi người nộp đơn thụ hưởng quyền từ người khác (chuyển nhượng, thừa kế, hợp đồng lao động). |

## Phí và lệ phí

| Phí và lệ phí | VND | Căn cứ pháp lý | Lưu ý |
| --- | --- | --- | --- |
| Lệ phí nộp đơn | 150.000 | Thông tư 263/2016/TT-BTC | Miễn hoàn toàn nếu nộp qua ứng dụng VNeID trong giai đoạn 01/4/2026 – 31/12/2026. |
| Phí công bố đơn | 120.000 | Thông tư 263/2016/TT-BTC |  |
| Phí công bố bổ sung từ hình thứ hai trở đi | 60.000 / đồng / hình | Thông tư 263/2016/TT-BTC |  |
| Phí tra cứu thông tin phục vụ thẩm định | 600.000 / đồng / điểm yêu cầu bảo hộ độc lập | Thông tư 263/2016/TT-BTC |  |
| Phí thẩm định đơn (thẩm định hình thức 20% và thẩm định nội dung 80%) | 900.000 / đồng / điểm yêu cầu bảo hộ độc lập | Thông tư 263/2016/TT-BTC | Đây thường là khoản lớn nhất. Một đơn có 5 điểm yêu cầu bảo hộ độc lập tốn gấp năm lần một đơn có 1 điểm — hãy cân nhắc số điểm ngay từ khi soạn đơn. |
| Phí thẩm định yêu cầu hưởng quyền ưu tiên | 600.000 | Thông tư 263/2016/TT-BTC |  |
| Lệ phí cấp Văn bằng bảo hộ | 120.000 | Thông tư 263/2016/TT-BTC | Miễn hoàn toàn nếu nộp qua ứng dụng VNeID trong giai đoạn 01/4/2026 – 31/12/2026. |
| Phí đăng bạ Quyết định cấp Văn bằng bảo hộ | 120.000 | Thông tư 263/2016/TT-BTC |  |
| Phí công bố Quyết định cấp Văn bằng bảo hộ | 120.000 | Thông tư 263/2016/TT-BTC |  |

**Giảm 50% phí sở hữu công nghiệp theo Thông tư 64/2025/TT-BTC:** Áp dụng từ 01/7/2025 đến hết 31/12/2026. Từ 01/01/2027 mức thu trở lại theo Thông tư 263/2016/TT-BTC nếu chính sách không được gia hạn. Ngoài ra, nộp hồ sơ qua ứng dụng VNeID được miễn hoàn toàn lệ phí nộp đơn và lệ phí cấp văn bằng bảo hộ trong giai đoạn 01/4/2026 – 31/12/2026.

## Kênh nộp hồ sơ

- Nộp trực tiếp tại Cục Sở hữu trí tuệ hoặc văn phòng đại diện
- Nộp qua dịch vụ bưu chính
- Nộp đơn trực tuyến; nộp qua ứng dụng VNeID được miễn lệ phí nộp đơn và lệ phí cấp văn bằng đến 31/12/2026

[https://ipvietnam.gov.vn/](https://ipvietnam.gov.vn/)

## Sai lầm thường gặp

- Công bố bài báo, demo sản phẩm hoặc gọi vốn công khai trước khi nộp đơn có thể làm mất tính mới. Nộp đơn trước, công bố sau.
- Bằng sáng chế chỉ có hiệu lực trong lãnh thổ Việt Nam. Muốn bảo hộ ở nước khác phải nộp đơn ở nước đó hoặc qua hệ thống PCT trong thời hạn ưu tiên 12 tháng.
- Quên nộp phí duy trì hiệu lực hằng năm khiến bằng chấm dứt hiệu lực dù thời hạn 20 năm chưa kết thúc. Hãy đặt lịch nhắc.
- Ý tưởng kinh doanh, phương pháp kinh doanh thuần tuý và chương trình máy tính "như một chương trình" không được bảo hộ dưới dạng sáng chế.

## Nguồn dẫn

- [Thông tư 263/2016/TT-BTC — biểu phí, lệ phí sở hữu công nghiệp](https://vanban.chinhphu.vn/default.aspx?pageid=27160&docid=188038) (263/2016/TT-BTC)
- [Thông tư 64/2025/TT-BTC — giảm 50% phí sở hữu công nghiệp](https://xaydungchinhsach.chinhphu.vn/toan-van-thong-tu-64-2025-tt-btc-quy-dinh-muc-thu-mien-mot-so-khoan-phi-le-phi-11925070116332603.htm) (64/2025/TT-BTC)
- [Nghị định 100/2026/NĐ-CP — thẩm định nhanh và quy định về AI](https://luatvietnam.vn/cong-nghiep/nghi-dinh-100-2026-nd-cp-sua-doi-nghi-dinh-65-2023-ve-so-huu-tri-tue-430772-d1.html) (100/2026/NĐ-CP)

---

Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn pháp lý cho vụ việc cụ thể.
